Co mogą zaoferować urządzenia wearables?
Technologie wearables to m.in. smartwatche, opaski aktywności, plastry sensorowe, czujniki kontaktowe skóry, a także aplikacje mobilne synchronizowane z urządzeniami. Mogą pełnić wiele funkcji, do najczęstszych należy monitorowanie:
- aktywności fizycznej (np. liczba kroków, czas siedzenia, czas aktywności),
- jakości snu,
- jakości tętna czy oddechu.
Innym obszarem zastosowań technologii wearables jest monitorowanie parametrów życiowych:
- rytmu serca,
- oddechu,
- temperatury,
- saturacji w czasie rzeczywistym lub quasi-ciągłym.
W artykule pt. The Use of Wearable Devices in Oncology Patients: A Systematic Review uwzględniającym 199 badań, w których raportowano 18 513 pacjentów onkologicznych stwierdzono, że technologie wearables były użyteczne w rehabilitacji i monitorowaniu leczenia pacjentów.
Jak nowoczesne technologie mogą wspierać pacjenta hematologicznego?
Dla osób zmagających się z chorobami hematologicznymi urządzenia wearables mogą być pomocne na kilka sposobów. Po pierwsze – aktywność fizyczna stanowi istotny element wsparcia leczenia i poprawy jakości życia; czujniki kroku oraz monitor aktywności pomagają utrzymać motywację i śledzić postępy. Po drugie – monitorowanie stanu zdrowia może pomóc w wychwytywaniu ostrzeżeń, np. nagłego spadku aktywności czy wzrostu tętna w stanie spoczynku, co może sugerować infekcję czy pogorszenie stanu zdrowia. Po trzecie – technologia umożliwia lepszą komunikację z zespołem medycznym: dane mogą być przekazywane lekarzowi lub przedstawione na wizycie na wizycie lekarskiej jako punkt wyjścia do rozmowy. W przeglądzie JAMA Oncology autorzy podkreślają, że urządzenia wearables oferują możliwość rzeczywistego monitorowania danych pacjenta, takich jak tętno, ciśnienie krwi czy jakość snu, co może wspierać leczenie, korekcję terapii i przewidywanie ryzyka hospitalizacji.
Jakie są wady tych urządzeń i co warto mieć na uwadze?
Mimo zalet, trzeba podkreślić, że urządzenia wearables nie są pozbawione wad. Przede wszystkim wiele z nich jest przeznaczonych dla konsumenta, a nie jako medyczne narzędzie diagnostyczne; ich pomiary mogą być niedokładne lub wymagać walidacji.
Dodatkowo pojawiają się inne wyzwania: integracja danych z systemem ochrony zdrowia, kwestia prywatności, a także dostosowanie urządzeń do stanu pacjenta, np. w okresie neutropenii czy po przeszczepie komórek macierzystych.
Technologia nie zastąpi jednak wizyty lekarskiej i badań kontrolnych, a jedynie je uzupełniają. Interpretacja wyników wymaga kontekstu klinicznego – dane z urządzenia muszą być ocenione przez specjalistę.
Praktyczne wskazówki
Jeżeli rozważasz użycie urządzenia wearables, warto podejść do tego świadomie. Przede wszystkim porozmawiaj z lekarzem prowadzącym i poinformuj go o planie używania konkretnego urządzenia: warto wybrać model, który posiada rzetelną dokumentację, spełnia wymagania (np. CE-mark w UE) i może udostępniać dane w sposób bezpieczny. Wybierz to, które monitoruje te parametry, które są dla Ciebie istotne – np. tętno, saturację, jakość snu, aktywność. Ustal realistyczny plan użytkowania, np. codzienne noszenie, synchronizacja danych, cotygodniowe przeglądanie wyników. Zwróć uwagę na sytuacje wyjątkowe – jeśli zauważysz spadek aktywności, wzrost tętna w spoczynku, zaburzenia snu, nie ignoruj tych sygnałów, skontaktuj się z lekarzem. Pamiętaj, że dane z urządzenia to wskazówka, a nie ostateczna diagnoza: każde odchylenie należy omówić z hematologiem lub innym specjalistą.
Urządzenia wearables stanowią wartościowe narzędzie wsparcia – umożliwiają aktywniejsze uczestnictwo w procesie leczenia, monitorowanie stanu zdrowia i lepszą komunikację z lekarzem. Jednocześnie ważne jest realistyczne podejście: technologia nie zastąpi wizyty u specjalisty, badań kontrolnych ani dobrego planu leczenia. Współpraca z zespołem medycznym, wybór odpowiedniego urządzenia i edukacja to klucze do skutecznego i bezpiecznego wykorzystania tego rodzaju rozwiązań.
Na podstawie:
- https://academic.oup.com/oncolo/article/29/4/e419/7424533,
- https://www.nice.org.uk/guidance/ng136/chapter/Recommendations.
