Calcifar - baza leków

Wskazania

Stany zwiększonego zapotrzebowania na wapń: w przebiegu ciąży i podczas laktacji; niska podaż wapnia w pożywieniu; zaburzenia wchłaniania zwrotnego wapnia z kanalików nerkowych; hipokalcemia z hiperfosfatemią u pacjentów z przewlekłą niewydolnością nerek i zapobieganie wzmożonej pobudliwości nerwowo-mięśniowej; profilaktycznie – uzupełniająco w kompleksowym leczeniu osteoporozy; stany po długotrwałym unieruchomieniu i okres rekonwalescencji (rehabilitacji ruchowej) po złamaniach kości; wspomagająco w leczeniu przeziębień i chorób alergicznych.

Przeciwwskazania

Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą. Hiperkalcemia spowodowana nadczynnością przytarczyc, nadczynnością tarczycy, hiperwitaminozą D, nowotworami odwapniającymi bez przerzutów do kości, nowotworami dającymi przerzuty do kości, ciężkimi zaburzeniami czynności nerek, sarkoidozą. Ciężka hiperkalciuria. Kamica nerkowa. Leczenie glikozydami naparstnicy.

Dawkowanie

Doustnie. Dawkę ustala się zazwyczaj w oparciu o zapotrzebowanie dobowe, które przedstawia się następująco - dorośli: 800 – 1200 mg (w przeliczeniu na wapń elementarny); kobiety w ciąży i karmiące piersią: 1000 – 1500 mg (w przeliczeniu na wapń elementarny); kobiety po menopauzie niestosujące hormonalnej terapii zastępczej (HTZ): 1500 mg (w przeliczeniu na wapń elementarny); kobiety po menopauzie stosujące HTZ: 1000 mg (w przeliczeniu na wapń elementarny); wszystkie osoby w wieku powyżej 65 lat: 1500 mg (w przeliczeniu na wapń elementarny). Zwykle stosuje się następujące dawkowanie: 1 kaps. (400 mg jonów wapnia zjonizowanego) 1 do 3 razy na dobę. Nie należy stosować więcej niż 1200 mg jonów wapnia na dobę, czyli więcej niż 3 kaps. Dzieci w wieku powyżej 12 lat: zwykle zaleca się stosować od 2 do 3 kaps. (800–1200 mg ) na dobę. Lek w postaci kapsułek jest przeznaczony do stosowania u dzieci, które potrafią je bezpiecznie połknąć. Jeśli dziecko ma trudności z połykaniem kapsułek, należy skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą w celu ustalenia innej postaci leku. Nie zaleca się stosowania u dzieci w wieku poniżej 12 lat.

Skład

1 kaps. twarda zawiera 400 mg jonów wapnia w postaci 998,5 mg węglanu wapnia.

Działanie

Wapń, jeden z najważniejszych pierwiastków koniecznych dla prawidłowego funkcjonowania organizmu człowieka, jest w 99% zgromadzony w tkance kostnej, stanowiąc bardzo ważny element budulcowy szkieletu. Pozostała ilość znajduje się w komórkach tkanek miękkich (0,9%) oraz we krwi krążącej i w płynie pozakomórkowym (0,1%), gdzie wpływa na układ sercowo-naczyniowy, nerwowy i mięśniowy. Wapń obecny w płynie pozakomórkowym jest szczególnie istotny dla utrzymania równowagi elektrolitowej i konieczny do prawidłowego funkcjonowania licznych mechanizmów regulacyjnych. Wapń jest niezbędny w procesie krzepnięcia krwi, dla przenoszenia impulsów nerwowych, a także dla prawidłowej pracy mięśni. Działając antagonistycznie w stosunku do histaminy, serotoniny, bradykininy, zmniejsza przepuszczalność naczyń krwionośnych i wywiera efekt przeciwalergiczny, przeciwwysiękowy i przeciwobrzękowy. Węglan wapnia jest produktem wapniowym o najwyższej zawartości wapnia elementarnego – 40%. Węglan wapnia stosowany doustnie w przebiegu przewlekłej niewydolności nerek, zmniejsza wchłanianie fosforanów z przewodu pokarmowego, zapobiegając osteodystrofii nerkowej. Pod wpływem kwasu solnego węglan przechodzi w dobrze rozpuszczalny chlorek wapnia. Głównymi regulatorami przemiany wapnia (i fosforu) w organizmie są witamina D₃, parathormon i kalcytonina. Aktywny metabolit witaminy D₃ – kalcytriol (powstający w nerkach pod wpływem parathormonu) zwiększa wchłanianie wapnia w przewodzie pokarmowym, pozwalając na maksymalne jego wykorzystanie z diety. Wydalanie wapnia z moczem osiąga wartości do 200 mg/dobę; zależy m. in. od wielkości przesączania kłębkowego. Z moczem właściwym wydalane jest około 180 mg wapnia na dobę. Wapń nie zaabsorbowany z przewodu pokarmowego wydalany jest z kałem. Niewielka ilość wapnia wydalana jest przez skórę z potem (około 15 mg/dobę).

Interakcje

Sole wapnia podawane doustnie zmniejszają wchłanianie tetracyklin i związków fluoru z przewodu pokarmowego; leki te należy podawać w odstępach około 2 h. Związki wapnia mogą również powodować zmniejszenie wchłaniania chinolonów, niektórych cefalosporyn oraz preparatów zawierających żelazo. Wapń nasila działanie digoksyny i innych glikozydów nasercowych i może zwiększać ich toksyczność. Preparat osłabia działanie werapamilu i innych leków blokujących kanał wapniowy. Podczas jednoczesnego stosowania witaminy D lub jej pochodnych w dawkach powyżej 400 j.m./dobę zwiększa się znacząco absorpcja wapnia z przewodu pokarmowego i może wystąpić hiperkalcemia. Podczas leczenia skojarzonego witaminą D i solami wapnia podawanymi doustnie, należy monitorować stężenie wapnia. Szczawiany i fosforany podawane jednocześnie z wapniem przyczyniają się do zmniejszenia jego wchłaniania. Fosforany tworzą z wapniem trójzasadowy wapnia fosforan, który jest źle rozpuszczalny w wodzie i nie ulega wchłanianiu. Kortykosteroidy hamują wydzielanie kalcytoniny i syntezę 1,25 (OH)₂D₃, co prowadzi do zmniejszania wchłaniania wapnia w jelitach i upośledzenia resorpcji zwrotnej wapnia w kanalikach nerkowych. Tak indukowana hipokalcemia powoduje wtórną nadczynność przytarczyc i nasiloną resorpcję osteoklastyczną pod wpływem parathormonu. Moczopędne leki tiazydowe zwiększają wchłanianie zwrotne wapnia w obrębie nefronów, zmniejszają tym samym ilość jonów wapnia wydzielonych do moczu ostatecznego, stwarzając ryzyko wystąpienia hiperkalcemii. Leki moczopędne osmotyczne, rtęciowe, furosemid, kwas etakrynowy hamują wtórne wchłanianie Ca2+ w początkowym odcinku nefronów; następuje zwiększenie wydalania Ca²⁺ z moczem. Leki moczopędne zakwaszające zwiększają wydalanie Ca²⁺ z moczem na skutek zmniejszania wiązania się jonów wapnia z białkami wiążącymi wapń (CaBP). Zwiększone wydalanie Ca²⁺ z moczem obserwuje się także po podaniu kofeiny. Bisfosfoniany lub fluorek sodu należy podawać przynajmniej 3 h przed zażyciem wapnia, ze względu na zmniejszone wchłanianie z przewodu pokarmowego w przypadku jednoczesnego stosowania. Tiazydowe leki moczopędne mogą zwiększać ryzyko wystąpienia hiperkalcemii (zbyt dużego stężenia wapnia we krwi).

Środki ostrożności

W przypadku przewlekłej niewydolności nerek konieczna jest kontrola stężenia wapnia i fosforanów we krwi podczas stosowania leku. U pacjentów z chorobami serca należy pamiętać, że stosowanie glikozydów naparstnicy jest przeciwwskazaniem do podawania węglanu wapnia. Podczas leczenia dużymi dawkami, a zwłaszcza przy równoczesnym przyjmowaniu witaminy D, tiazydowych leków moczopędnych i (lub) leków albo produktów spożywczych zawierających wapń (takich jak mleko), istnieje ryzyko wystąpienia hiperkalcemii z późniejszymi zaburzeniami czynności nerek lub zespołem mleczno-alkalicznym. Ryzyko to dotyczy także kobiet w ciąży przyjmujących duże dawki wapnia i pacjentów z zaburzoną czynnością nerek. U tych pacjentów należy kontrolować stężenie wapnia w surowicy oraz monitorować czynność nerek. Nie zaleca się stosowania u dzieci w wieku poniżej 12 lat.

Ciąża i laktacja

W okresie ciąży i karmienia piersią wzrasta zapotrzebowanie na wapń. Przy stosowaniu dawek leczniczych nie wykazano ryzyka zagrożenia dla płodu i dzieci karmionych piersią.

Działania niepożądane

Niezbyt często: hiperkalcemia, hiperkalciuria. Rzadko: zaparcia, wzdęcia z oddawaniem gazów, nudności, bóle brzucha, biegunka, świąd, wysypka, pokrzywka. Częstość nieznana: zespół mleczno-alkaliczny, obserwowany zazwyczaj tylko przy przedawkowaniu. Zespół mleczno-alkaliczny jest zwykle odwracalny po odstawieniu i specjalnym leczeniu (diureza wywołana roztworem fizjologicznym soli, kwas pamidronowy).

Pozostałe informacje

Węglan wapnia nie ma wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.