Szpiczak plazmocytowy jest chorobą, której leczenie rozwija się w błyskawicznym tempie, co diametralnie zmienia rokowania pacjentów. Podczas konferencji „Current and Future Perspectives of Treatment of Multiple Myeloma”, która odbędzie się 27-28 lutego 2026 roku w Warszawie, eksperci będą mówić o obecnych i przyszłych możliwościach leczenia. „Już od 15 lat jest tradycja organizowania konferencji poświęconej wyłącznie szpiczakowi plazmocytowemu. Ma charakter czysto akademicki, bez wykładów sponsorowanych. To największa konferencja poświęcona tej chorobie w Polsce” – mówi prof. Dominik Dytfeld, prezes Polskiego Konsorcjum Szpiczakowego, organizator konferencji.
Punktem kulminacyjnym tegorocznej konferencji będzie wyjątkowa „Debata Prezydencka” dotycząca optymalnego leczenia w drugiej linii, z udziałem wybitnych ekspertów zagranicznych: prof. Andrzeja Jakubowiaka (University of Chicago), prof. Roberto Mina (Winship Cancer Institute of Emory University, Atlanta) oraz prof. Evangelosa Terposa (Uniwersytet w Atenach).
„Sesja odbywa się w formule „debaty prezydenckiej”, a tematem jest optymalny wybór terapii anty-BCMA, obecnie najbardziej rozwijanej. Mamy cel immunologiczny: antygen BCMA, przeciwko któremu są trzy różne terapie, wzajemnie się wykluczające, z których każda ma korzyści. To przeciwciało monoklonalne anty-BCMA skojarzone z toksyną komórkową: w „obronie” tej terapii będzie mówił prof. Evangelos, który jest jednym z głównych ekspertów zajmujących się belantamabem mafadotyny. Prof. Roberto Mina będzie „bronił” przeciwciał dwuswoistych anty-BCMA, a prof. Andrzej Jakubowiak – terapii CAR-T. Będą musieli szukać argumentów, żeby przekonać do wyboru „swojej” terapii, ponieważ debatę poprzedzimy quizem wśród uczestników, która z terapii powinna być stosowana w drugiej linii, a po zakończeniu debaty odbędzie się drugie głosowanie” – zapowiada prof. Dytfeld.
Tematem jest optymalne leczenie drugiej linii, ponieważ obecne zalecenia mówią o stosowaniu już w pierwszej linii schematu czterolekowego. „Pierwsza linia wykorzystuje większość leków, które dotychczas podawaliśmy sekwencyjnie, dlatego w drugiej linii nie będą już one skuteczne. Powinniśmy więc w drugiej linii stosować immunoterapię, która ma trzy różne odsłony: terapię CAR-T, przeciwciała dwuswoiste oraz przeciwciało monoklonalne belantamab mefadotyny. Będziemy zastanawiać się, która z tych terapii dla jakich pacjentów byłaby optymalnym wyborem” – potwierdza prof. Dytfeld.
„Polskie” badania w szpiczaku
Ważną częścią konferencji będzie omówienie dotychczasowych i przyszłych badań inicjowanych przez polskich badaczy w ramach niekomercyjnych badań klinicznych. To m.in. badania, które już odbiły się szerokim echem w międzynarodowym środowisku hematologicznym, były prezentowane na najważniejszych zjazdach i publikowane w najważniejszych czasopismach hematologicznych. To badania COBRA, ATLAS prowadzone przez Polskie Konsorcjum Szpiczakowe wspólnie z zespołem prof. Andrzeja Jakubowiaka, oraz badanie Predator, prowadzone przez prof. Krzysztofa Jamroziaka.
„Będziemy też mówić o projektach, które uruchamiamy, w tym o dwóch dużych badaniach współfinansowanych przez ABM (badanie TiTAN oraz REBEL), a także o projektach, które chcielibyśmy uruchomić, m.in. o badaniu, w którym chcemy sprawdzić, czy można skrócić terapię przeciwciałami dwuswoistymi, jak też o badaniu, w którym będzie wykorzystane przeciwciało trójswoiste u chorych ze szpiczakiem” – zapowiada prof. Dominik Dytfeld.
Podczas konferencji odbędzie się też sesja z udziałem m.in. genetyków i klinicystów na temat nowej klasyfikacji genetycznej szpiczaka, która zmieniła się w ubiegłym roku, a także o leczeniu wspomagającym. „Mówimy o tym, co dzieje się teraz (current), ale też o przyszłości (future): o tym, co będzie działo się „jutro”, ale również „pojutrze”. Zmiany nadchodzą szybko, dlatego już teraz musimy o nich rozmawiać i planować kolejne kroki. Zastanowimy się, jak może wyglądać najbliższe 5 lat: czy przeciwciała dwuswoiste albo CAR-T będą dostępne już w pierwszej linii (takie badania kliniczne są już prowadzone, także w Polsce), a może zastąpią je przeciwciała trójswoiste” – zastanawia się prof. Dytfleld
Potrzeby refundacyjne w Polsce
Podczas konferencji będzie również mowa o aktualnym programie lekowym szpiczaka, ale też o wyzwaniach refundacyjnych.
„Ostatnie decyzje refundacyjne dotyczące szpiczaka to pierwsza połowa 2025 roku; dotyczyły dopełnienia możliwości leczenia przeciwciałami dwuswoistymi, co jest bardzo ważne dla pacjentów po trzech liniach leczenia. Już od drugiej połowy 2025 roku mówimy jednak również o zmieniającym się standardzie w pierwszej linii, czyli o możliwości zastosowania schematów czterolekowych nie tylko w grupie chorych kwalifikujących się do przeszczepienia, ale również niekwalifikujących się do przeszczepienia szpiku” – zaznacza prof. Krzysztof Giannopoulos, prezes Polskiego Towarzystwa Hematologicznego i Transfuzjologicznego.
Bardzo oczekiwane są też zmiany w leczeniu od drugiej linii.
„Czekamy na pojawienie się dwóch schematów z belantamabem mafadotyny; to immunotoksyna skierowana przeciw cząsteczce BCMA, która w dwóch schematach (z bortezomibem i z pomalidomidem) w drugiej i kolejnych liniach okazała się bardziej skuteczna niż inne, bardzo dobre możliwości leczenia. Kolejnym oczekiwaniem jest terapia CAR-T. O ile wcześniej czekaliśmy na złożenie wniosku refundacyjnego przez podmioty odpowiedzialne, to obecnie czekamy na decyzję Ministerstwa Zdrowia. Terapia CAR-T to już nie jest nowość, ma udokumentowane miejsce w standardach międzynarodowych. Najdłuższe obserwacje dotyczą produktu cilta-cel u pacjentów po wielu liniach leczenia: 1/3 z nich żyje po 5 latach, bez tej terapii 5-letnie przeżycie wynosiłoby 0 proc., żaden z tych pacjentów by nie przeżył. Jest to spektakularna metoda leczenia, a od drugiej, trzeciej linii jej efektywność będzie jeszcze większa. Mam nadzieję, że możliwości leczenia szpiczaka w tym roku zmienią się” – dodaje prof. Giannopoulos, zaznaczając, że decyzje refundacyjne mają przełożenie na korzyści zdrowotne, społeczne i systemowe, co udowadnia m.in. raport przygotowany przez Polskie Towarzystwo Hematologiczne i Transfuzjologiczne wspólnie z NFZ, który wkrótce ma być opublikowany.
Konferencja: nie tylko dla hematologów
Konferencja „Current and Future Perspectives of Treatment of Multiple Myeloma" jest skierowana do hematologów klinicznych, diagnostów, ale też badaczy zajmujących się naukami podstawowymi. „Do wszystkich, którzy zajmują się diagnostyką i leczeniem szpiczaka plazmocytowego: hematologów, młodych lekarzy w trakcie specjalizacji z hematologii, chorób wewnętrznych, pielęgniarek, prowadzących opiekę nad pacjentami, pacjentów. Zapraszamy osoby, które są zainteresowane tym, jak terapia się zmienia i będzie się zmieniać w przyszłości” – dodaje prof. Dominik Dytfeld.
Program konferencji „Current and Future Perspectives of Treatment of Multiple Myeloma” znajduje się tutaj.